İZALE-İ ŞUYU (ORTAKLIĞIN GİDERİLMESİ) DAVASI

İzale-i Şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) Davası Nedir?

Paylı ya da elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz malda ortaklar arasındaki paydaşlığa son vererek kişisel mülkiyete geçişi sağlayan davalara İzale-i Şuyu yani Ortaklığın Giderilmesi Davası denilmektedir.

Mülkiyet Hakkı Nedir?

Mülkiyet hakkı; kişiye sahibi olduğu eşya üzerinde “kullanma- yaralanma- tasarruf” yetkileri veren en geniş mal varlığı hakkıdır. Bir eşya üzerinde mülkiyet, farklı şekillerde olabilir;

El Birliği Mülkiyeti: Her bir hak sahibine “ortak” denilmektedir. Ortakların belirli payları yoktur. Her bir ortak, malın tamamında hak sahibidir.

Paylı Mülkiyet: Her bir hak sahibine “paydaş” denilir. Eşya, maddi olarak bölünmüş değildir. Her bir paydaşın eşyada, belirli oranlarda payı mevcut bulunmaktadır.

Türk Medeni Kanunu 698/1 maddesi uyarınca : “Hukuki bir işlem gereğince veya paylı malın sürekli bir amaca özgülenmiş olması sebebiyle paylı mülkiyeti devam ettirme yükümlülüğü bulunmadıkça, paydaşlardan her biri malın paylaşılmasını isteyebilir”.

El birliği mülkiyetinde de paylaşmayı isteme hakkı ve paylaşma biçimleri, Türk Medeni Kanunu’nun 701 maddesinde, paylı mülkiyet hükümlerine göre belirlenmektedir.

İzale-i Şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) Davası Hangi Durumlarda Açılabilir?

Paydaşlar kendi aralarında yapacakları anlaşma yolu ile ortak olan malı paylaşabilirler. Fakat paydaşlar ortak bir uzlaşmaya varamazlarsa İzale-i şuyu yani ortaklığın giderilmesi davası açmaları gerekmektedir. Paydaşlardan biri diğer tüm paydaşlara karşı dava açabilmektedir.

İzale-i şuyu davasında bütün paydaşların olması gerekir. Eğer ki paydaşlardan biri ölmüş ise bu durumda mirasçılık belgesinde ismi geçen tüm mirasçılar davaya dâhil edilir. Bütün miras paydaşları davaya dâhil edilmeden davanın sonuçlanması mümkün değildir.

İzale-i Şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) davası;

*Tapulu gayrimenkul,

*Sicile kayıtlı gemiler,

*Taşınırlar,

*Para alacakları vb. durumlarda açılabilmektedir.

 

İzale-i Şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) Davası Hangi Mahkemede Açılabilir?

İzale-i şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) Davası taşınmaz malın bulunduğu yerde açılır. Sulh Hukuk Mahkemesinde dava görülür.

Aynen Taksim Suretiyle İzale-i Şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) Nasıl Olur?

Tarafların birlikte mülkiyet hakkına sahip olduğu dava konusuna, malın aynen bölüştürülmesi biçiminde gerçekleştirilen paylaşma usulüne ortaklığın aynen taksim suretiyle giderilmesi denilmektedir.

Ortaklığın aynen taksim yoluyla giderileceğine dair olan yasa Türk Medeni Kanunu’nun 699. Maddesinde açıklanmaktadır. Paylaşma biçiminde uyuşma sağlanmaması durumunda hâkim öncelikle aynen taksimin mümkün olup olmadığını incelemektedir. Mümkün olması halinde ortaklığın giderilmesi davasında paylaşma biçimi olarak öncelikle tercih edilecek yol, aynen taksimdir. Ortaklığın aynen taksim suretiyle giderilmesinde dava konusu taşınır veya taşınmaz mal, birbirine denk olacak şekilde parçalara ayrılır. Bölünen parçaların birbirine denk düşmemesi halinde ise hâkimin yapması gereken eksik değerdeki parçaya para eklenerek denkleştirme sağlanmasıdır.

Satış Suretiyle İzale-i Şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) Nasıl Yapılır?

Taşınmazın aynen taksimi mümkün olmaz ise ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilir. Taşınmaz malın satışı, mahkeme ile değil satış memuru veya icra dairesi tarafından yapılır. Satış açık artırma ile yapılır. Satışın ortaklar arasında yapılabilmesi için paydaşların kendi aralarında uzlaşmaya varması gerekmektedir.

 

 

0

Related Posts

Yorum Gönder