Mirasın Reddi Nasıl Yapılır? 2026 Güncel Rehber

Yazan: Av. Merve Arı | İstanbul Barosu | Bu makale hukuki bilgilendirme amaçlıdır, danışmanlık yerine geçmez.

Mirasın Reddi Nedir?

Mirasın reddi, bir kişinin ölümü üzerine yasal veya atanmış mirasçıların, söz konusu mirası kabul etmeme hakkını kullanmasıdır. Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 605-618. maddeleri arasında düzenlenen bu hak, özellikle mirasbırakanın ölüm anında borçlarının alacaklarından fazla olduğu durumlarda büyük önem taşımaktadır. Büromuzda sıkça karşılaştığımız bu davalar, özellikle İstanbul’daki yoğun ticari faaliyetler nedeniyle son yıllarda artış göstermektedir.

Mirasın reddi iki şekilde gerçekleşebilir: gerçek ret ve hükmen ret. Gerçek ret, mirasçının açık irade beyanıyla mahkemeye başvurmasıyla; hükmen ret ise mirasbırakanın ölüm anında borcunun açıkça tespit edildiği durumlarda kendiliğinden gerçekleşmektedir.

Mirasın Reddi İçin Yasal Süre Ne Kadardır?

3 Aylık Hak Düşürücü Süre

TMK Madde 606 uyarınca mirasçılar, mirası 3 ay içinde reddetmelidir. Bu süre yasal mirasçılar için mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri tarihten, atanmış mirasçılar için ise ölüme ilişkin tasarrufun kendilerine resmi olarak bildirildiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 2024/8821 E., 2025/3447 K. sayılı kararında bu sürenin hak düşürücü nitelik taşıdığını ve mahkemelerce re’sen gözetilmesi gerektiğini vurgulamıştır.

Süre Uzatımı ve Özel Durumlar

Uygulamada görüyoruz ki bazı mirasçılar süreyi kaçırmakta ve bu durum telafisi güç sonuçlara yol açmaktadır. Sulh hukuk hakimi, haklı nedenlerle süreyi uzatabilir (TMK m. 606/3). Ancak bu uzatma kararı mirasçıdan önce gelen sınıftaki tüm mirasçıların reddetmiş olmasına bağlıdır.

Mirasın Reddi Nasıl Yapılır? Adım Adım Süreç

1. Sulh Hukuk Mahkemesine Başvuru: Mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı başvuru yapılır.
2. Beyan Kayda Geçirilir: Red beyanı mahkeme tarafından tutanağa bağlanır ve özel kütüğe işlenir.
3. Harç Ödenir: 2026 yılı için maktu harç miktarı sulh hukuk mahkemesinden öğrenilmelidir.
4. Alt Sıradaki Mirasçılara Tebligat: Üst sıra mirasçılar reddedince, mahkeme alt sıradaki mirasçılara bildirim yapar; onlara ek 3 ay süre verilir.
5. Ret Kesinleşir: Süre dolduğunda veya tüm mirasçılar reddedince miras tasfiyeye girer.

Mirasın Hükmen Reddi: Borçlu Mirasçıda Otomatik Ret

TMK Madde 605/2 kapsamında, mirasbırakanın ölüm anında borcunun ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş olması halinde miras hükmen reddedilmiş sayılır. Bu durumda mirasçının ayrıca ret beyanında bulunmasına gerek yoktur. Ancak uygulamada bu durumun tespiti için hükmen ret davası açılması gerekmektedir.

Yargıtay 14. Hukuk Dairesi’nin emsal kararları ışığında, mirasbırakanın ölüm tarihi itibarıyla aktiflerinin pasiflerini karşılayıp karşılamadığı bilirkişi incelemesiyle belirlenmektedir. Yargıtay resmi sitesi üzerinden güncel içtihadı takip edebilirsiniz.

Mirasın Reddinin Sonuçları Nelerdir?

Red beyanı, mirasçının mirasyetiyle olan ilişkisini geriye dönük olarak ortadan kaldırır. Reddeden kişi sanki hiç mirasçı olmamış gibi değerlendirilir. Başlıca sonuçlar şunlardır:

• Mirasçı, mirasbırakanın borçlarından şahsen sorumlu tutulmaz.
• Alacaklılar, reddeden mirasçının kişisel mal varlığına başvuramaz.
• Miras, alt sıradaki mirasçılara intikal eder; tüm yasal mirasçılar reddederse tereke tasfiye edilir.
• Reddedilen mirasçı, mirasa ait miras davalarında taraf sıfatını kaybeder.

Mirasın Reddine İtiraz Edilebilir mi?

Alacaklıların hakları açısından önemli bir konu olan bu mesele, mevzuat.gov.tr üzerinden incelenebilir. TMK Madde 617 uyarınca alacaklılar, iflasın ertelenmesine ilişkin hükümleri kıyas yoluyla uygulayarak mirasın reddini iptal ettiremezler; ancak muvazaalı ret halinde İcra ve İflas Kanunu’nun iptal davası hükümleri devreye girebilmektedir.

İstanbul’daki icra takiplerinde büromuzda karşılaştığımız en kritik konu, alacaklıların ret tarihinden itibaren 6 aylık iptal davası hak düşürücü süresini kaçırmasıdır. Bu nedenle ret kararını öğrenir öğrenmez hukuki danışmanlık almak büyük önem taşır.

İstanbul’da Mirasın Reddi: Kadıköy, Beşiktaş ve Şişli Örnekleri

İstanbul’da özellikle Kadıköy, Beşiktaş, Şişli ve Bakırköy gibi ilçelerde ticari işletme sahibi ya da borçlu mirasbırakanların vakaları yoğun olarak görülmektedir. İstanbul Sulh Hukuk Mahkemeleri’nde mirasın reddi dosyaları, ortalama 1-2 duruşmada sonuçlanmakta; basit ret işlemleri kısa sürede tamamlanabilmektedir.

İstanbul avukat seçerken, Türkiye Barolar Birliği ve İstanbul Barosu Levhası’ndan avukatın barosunu teyit etmenizi tavsiye ederiz. Büromuz İstanbul’da miras avukatlığı konusunda uzman destek sunmaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Mirasın reddinde 3 aylık süre nasıl hesaplanır?

Süre yasal mirasçılar için mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri tarihe göre hesaplanır. Ölüm haberini gazeteden, akrabadan veya resmi tebligatla öğrenmiş olmak arasında fark yoktur; öğrenme tarihinden itibaren 3 ay geçerlidir. Süreyi kaçıran mirasçı, mirası kabul etmiş sayılır ve mirasbırakanın borçlarından şahsen sorumlu hale gelebilir.

Mirasın reddi için avukat tutmak zorunlu mudur?

Yasal bir zorunluluk olmasa da özellikle mirasbırakanın önemli borçları varsa ya da alacaklılar devredeyse bir İstanbul miras avukatından destek almanız şiddetle tavsiye edilir. Yanlış yapılan ret beyanı ya da kaçırılan süre, telafi edilemez mali sonuçlara yol açabilir. Büromuz bu süreçte müvekkillere uçtan uca destek sağlamaktadır.

Tüm mirasçılar mirası reddederse ne olur?

TMK Madde 612 gereğince tüm yasal mirasçıların mirası reddetmesi halinde miras, sulh mahkemesi tarafından tasfiye edilir. Tasfiye sonrasında arta kalan bir değer varsa, ret beyanında bulunmamış olsaydı en yakın mirasçı olan kişiye verilir. Böylece mirasçılar borçlardan korunurken, olası artık değer de heba olmaz.

Mirasın hükmen reddi davası ne kadar sürer?

İstanbul mahkemelerinde mirasın hükmen reddi davaları ortalama 6-12 ay arasında sonuçlanmaktadır. Bilirkişi incelemesi gerektiren durumlarda bu süre uzayabilir. Mirasın hükmen reddini ispat etmek için mirasbırakanın mal varlığı ve borçlarını gösteren belgeler (banka ekstreleri, icra dosyaları, vergi borçları) kritik öneme sahiptir.

Borçlu mirasbırakanın mirasını reddetmezsem ne olur?

Mirasçı, 3 ay içinde ret beyanında bulunmazsa mirası kabul etmiş sayılır. Bu durumda mirasbırakanın tüm borçları —kredi kartı borçları, banka kredileri, vergi borçları dahil— mirasçıya intikal eder ve alacaklılar mirasçının kişisel mal varlığına da başvurabilir. Adalet Bakanlığı‘nın bilgilendirme sayfaları da bu konuda genel rehberlik sunmaktadır.