Yıllık Ücretli İzin Hakkı 2026: Süre, Kullanım ve İşveren Yükümlülükleri

Yazan: Av. Merve Arı | İstanbul Barosu | Bu makale hukuki bilgilendirme amaçlıdır, danışmanlık yerine geçmez.

Yıllık Ücretli İzin Hakkı Nedir?

Yıllık ücretli izin hakkı, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 53. maddesinde düzenlenen ve işçinin belirli süre çalışmasının karşılığında, ücretini almaya devam ederek dinlenebileceği anayasal bir haktır. Bu hak; işçinin fiziksel ve psikolojik sağlığını koruma, çalışma hayatının sürdürülebilirliğini sağlama amacı taşır.

Temel kural şudur: İşveren, işçiye yasal süre kadar yıllık ücretli izin kullandırmak zorundadır. İşçi bu hakkından vazgeçemez, izin paraya çevrilemez (iş sözleşmesi devam ederken). Büromuzda sıkça karşılaştığımız durumlardan biri, işverenlerin yıllık izni “ileride kullanırsın” diyerek biriktirmesi ve işçinin izin alacaklarını tahsil edememesidir.

Yıllık İzin Süreleri Kaç Gündür? (2026 Güncel)

İş Kanunu Madde 53’e göre yıllık ücretli izin süreleri, işçinin kıdemine bağlı olarak belirlenmektedir:

Önemli not: Bu süreler yasal asgari sınırlardır. Toplu iş sözleşmesi veya bireysel iş sözleşmesiyle daha uzun izin süreleri kararlaştırılabilir. Yeraltı işlerinde çalışanlar için bu süreler dörder gün artırılmaktadır.

Yıllık İzin İçin Çalışma Süresi Nasıl Hesaplanır?

Yıllık izin hakkı kazanmak için işçinin aynı işyerinde veya işverenin farklı işyerlerinde en az bir yıl (deneme süresi dahil) çalışmış olması gerekir. Bir yılı doldurmadan işten ayrılan işçi, orantılı yıllık izin ücreti talep edemez; ancak haksız fesih söz konusuysa bu durum tazminat hesaplamasını etkiler.

Yıllık izin hesabında şu süreler çalışılmış sayılır: hastalık, analık, yasal grev, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri. Buna karşılık, işçinin kendi isteğiyle aldığı ücretsiz izin günleri kıdem hesabına dahil edilmez.

Yıllık İzin Ücreti Ne Zaman Ödenir? (İK Madde 57)

4857 sayılı İş Kanunu’nun 57. maddesi açıktır: İşveren, yıllık ücretli izne çıkan işçinin iznini kullanmaya başlamasından önce izin süresine ait ücreti peşin olarak ödemek zorundadır.

Bu kuralı Yargıtay da emsal kararlarında pekiştirmiştir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2025/2024 E. ve 2025/2487 K. sayılı kararında şu ilkeyi benimsemiştir: Yıllık izin ücreti, işçi izne başlamadan önce ödenmezse, bu durum 4857 sayılı Kanun’un 24/II-(e) bendi kapsamında işçi açısından haklı fesih nedeni oluşturur. Yani işçi, izin ücretini önceden almadan izne çıkarılmışsa iş sözleşmesini haklı sebeple feshederek kıdem tazminatını alabilir.

Uygulamada görüyoruz ki pek çok işveren bu yükümlülüğü yerine getirmemekte; izin ücreti maaşla birlikte ya da geç ödenmektedir. Bu, işçi lehine güçlü bir hukuki zemin oluşturur.

Yıllık İzin Kullandırılmazsa Ne Olur?

İşveren, işçiye yasal süre kadar yıllık izin kullandırmak zorundadır. İzin kullandırılmaması çeşitli hukuki sonuçlar doğurur:

1. İşçinin haklı fesih hakkı: Yıllık izin kullandırılmayan işçi, İş Kanunu Madde 24/II kapsamında iş sözleşmesini haklı sebeple feshederek kıdem tazminatına hak kazanabilir.
2. İzin alacağı davası: İş sözleşmesi sona erdiğinde kullanılmayan tüm izin günleri, son ücret üzerinden hesaplanarak işçiye ödenir.
3. İdari para cezası: Yıllık izin kullandırma yükümlülüğünü yerine getirmeyen işveren, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından idari para cezasıyla yaptırım altına alınabilir.
4. İşçinin kendi feshinde haklılık: Yargıtay içtihadına göre, sistemli biçimde izin kullandırılmayan işçi, istifa etse bile kıdem tazminatını alabilir.

Haklı fesih hakları hakkında daha ayrıntılı bilgi için İşçinin Haklı Fesih Hakkı 2026 rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Yıllık İzin Paraya Çevrilebilir mi?

İş sözleşmesi devam ederken yıllık izin kesinlikle paraya çevrilemez. İşverenin “sana izin yerine para veriyorum” teklifi hukuken geçersizdir; işçinin bunu kabul etmesi de bu durumu meşrulaştırmaz. Yargıtay bu konuda tutarlı bir içtihat geliştirmiştir: Kullanılmayan izin, iş sözleşmesi feshedilmeden paraya çevrilemez.

Ancak iş sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte —ister işçi ister işveren tarafından feshedilsin, ister emeklilik, ister istifa olsun— kullanılmayan yıllık izin günleri, işçinin son brüt ücreti üzerinden hesaplanarak zorunlu olarak ödenmek zorundadır.

İzin Alacağının Zamanaşımı Süresi Ne Kadardır?

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ve 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında yıllık izin alacaklarında zamanaşımı süresi 5 yıldır. Bu süre, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Dolayısıyla iş sözleşmesi devam ederken yıllık izin alacağı için zamanaşımı işlemez.

Yıllık İzin Davası Nasıl Açılır? İstanbul’da Süreç

İstanbul’da yıllık izin alacağı davası, işyerinin veya işçinin ikamet ettiği yer iş mahkemesinde açılır. Kadıköy, Beşiktaş, Bakırköy ve Şişli gibi ilçelerdeki iş mahkemeleri bu davalara bakar. Dava sürecinde dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şunlardır:

• Arabuluculuk zorunludur: Dava açmadan önce arabulucuya başvurulması şarttır (İş Mahkemeleri Kanunu Md. 3). Arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanmazsa dava yoluna gidilebilir.
• İspat yükü işverene aittir: Yargıtay’ın yerleşik içtihadına göre, yıllık izin kullandırıldığının ispatı işverene aittir. İşçinin imzaladığı izin defteri, izin kâğıdı veya bordro kayıtları delil niteliği taşır.
• Yazılı belge olmayanlar: İşveren izin kullandırdığını belgeleyen herhangi bir yazılı kayıt tutmamışsa, işçinin izin alacağı talepleri mahkemece kabul görebilir.

İstanbul avukat desteğiyle yıllık izin davası sürecinde hesaplama, arabuluculuk ve dava aşamalarının tamamında profesyonel destek alabilirsiniz. Fazla mesai alacaklarına ilişkin bilgi için Fazla Mesai Ücreti 2026 rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Deneme Süresindeki İşçi Yıllık İzin Kullanabilir Mi?

Hayır. Yıllık ücretli izin hakkı kazanmak için işçinin aynı işyerinde en az bir yıl kesintisiz çalışmış olması gerekmektedir. Deneme süresi bu bir yıllık süreye dahil edilir; ancak deneme süresini tamamlamadan ayrılan işçi yıllık izin hakkı kazanamaz. Bir yılı doldurmamış işçi için orantılı izin ücreti hesaplaması ancak haksız fesih söz konusu olduğunda gündeme gelebilir.

İşveren Yıllık İzni Hangi Dönemde Kullandırabilir?

İşveren, işçiye yıllık izni kullanacağı dönemi en az bir ay öncesinden bildirmek zorundadır. Yıllık izin dönemi kural olarak Nisan-Ekim ayları arasını kapsar; ancak tarafların anlaşması veya toplu iş sözleşmesi hükmüyle bu dönem değiştirilebilir. Yıllık izin, tarafların anlaşmasıyla bölünebilir; ancak bölünmesi hâlinde bölümlerden birinin en az 10 iş günü olması zorunludur (İK Md. 56).

Yıllık İzin Ücreti Nasıl Hesaplanır?

Yıllık izin ücreti, işçinin izne başladığı tarihteki bir günlük brüt ücreti esas alınarak hesaplanır. Örneğin, brüt günlük ücreti 1.500 TL olan ve 20 gün yıllık izin hakkı kazanmış bir işçi için izin ücreti 30.000 TL olarak belirlenir. Bu hesaplamada primler, ikramiyeler ve ek ödemeler bazı koşullarda brüt ücrete dahil edilebilir. Mevzuat.gov.tr‘de 4857 sayılı Kanun’un 55 ila 60. maddelerini inceleyebilirsiniz.

İstifa Eden İşçi Yıllık İzin Ücretini Alabilir Mi?

Evet. İstifa dahil olmak üzere iş sözleşmesinin her türlü sona eriş biçiminde, kullanılmayan yıllık izin ücreti işçiye ödenmek zorundadır. Yargıtay’ın yerleşik içtihadına göre, kullanılmayan yıllık izin alacağı iş sözleşmesinin feshiyle birlikte muaccel hâle gelir ve işveren bu borcu derhal ödemekle yükümlüdür. İbraname imzalanmış olsa bile, gerçek anlamda ödeme yapılmadan alınan ibranamelerin geçerliliği sınırlıdır. Konuyla ilgili Adalet Bakanlığı ve Türkiye Barolar Birliği kaynaklarını inceleyebilirsiniz.

Yıllık İzin Sırasında İşçi Hastalanırsa Ne Olur?

Yıllık izin sırasında hastalanılması durumunda, resmi rapor alınan günler yıllık izinden sayılmaz; bu günler hastalık izni olarak değerlendirilir. İşçi, hastalık süresini ispatlayan sağlık raporunu işverene ibraz ederek söz konusu günler için ek yıllık izin kullanma talebinde bulunabilir. Yargıtay bu konuyu içtihat olarak istikrarlı biçimde benimsemiştir.