Ölen Kişinin Aracı Mirasçılara Nasıl Geçer? 90 Gün Tescil Süresi, 3.000 TL Ceza ve Satış Şartları (KTK 20/1-f) 2026

Kısa cevap: Araç sahibi vefat ettiğinde araç, mirasçılara kendiliğinden geçer; ancak trafik kaydı otomatik güncellenmez. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.20/1-f uyarınca (7574 sayılı Kanunla eklendi, 27 Şubat 2026 tarihli Resmî Gazete) mirasçılar, gerekli bilgi ve belgelerle vefat tarihinden itibaren doksan gün içinde ilgili tescil kuruluşuna başvurup adlarına tescil belgesi almak zorundadır. Tescil, vefat tarihi itibarıyla yapılır. Süre bittikten sonra araç mirasçılar adına tescil edilmeden karayoluna çıkarılırsa sürücüye 3.000 TL idari para cezası verilir ve araç mirasçılar adına tescil edilene kadar trafikten menedilir. Birden fazla mirasçı varsa araç elbirliği mülkiyetindedir; satış için kural olarak tüm mirasçıların birlikte hareket etmesi gerekir ve her satış noterde yapılmalıdır.

Yazan: Av. Merve Arı | İstanbul Barosu | Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez.

Babanız ya da eşiniz vefat etti. Garajda adına kayıtlı bir araç duruyor, sigortası ve muayenesi var, belki aile hâlâ onu kullanıyor. Cenaze, taziye ve bin bir kâğıt işinin arasında aracın kime ait olduğu sorusu çoğu zaman “sonra bakarız” diye ertelenir.

2026 başında bu ertelemenin bir bedeli oldu: kanun artık mirasçılara açık bir süre ve açık bir yaptırım getiriyor. İnternetteki eski rehberlerin çoğu bu değişikliği anlatmıyor. Bu yazıda önce yeni kuralı, sonra birden fazla mirasçı olduğunda aracı kimin nasıl satabileceğini, tescilde dikkat edilecek noktaları ve mirası reddetmek isteyenlerin düşmemesi gereken tuzağı adım adım anlatıyorum.

Araç Sahibi Ölünce Araç Kime Geçer? Mülkiyet ile Trafik Kaydı Aynı Şey Değildir

Miras, mirasbırakanın ölümüyle kendiliğinden mirasçılara geçer. Araç da terekenin bir parçasıdır; yani vefat anından itibaren hukuken mirasçıların malıdır. Taşınmazda olduğu gibi “tapuya işlenmesi” beklenmez. Buna karşılık trafik tescil kaydında, siz bir şey yapana kadar ölen kişinin adı görünmeye devam eder.

Bu fark pratikte sorun çıkarır. Kayıtta hâlâ ölmüş bir kişi malik görünürken aracı kullanan, sigorta yaptıran veya satmaya çalışan mirasçı, “yetkili görünmeyen” bir kişi konumuna düşer. Noter, ölmüş maliki adına satış yapamaz; önce kayıt mirasçılar adına güncellenmelidir.

Birden çok mirasçı varsa Türk Medeni Kanunu m.640 uyarınca miras, paylaşmaya kadar mirasçıların aralarında bir ortaklık doğurur. Mirasçılar terekeye elbirliğiyle sahip olurlar. Bu, “aracın yarısı benim” demenin her zaman mümkün olmadığı anlamına gelir: araçta henüz bölünmüş payınız yoktur, hakkınız araçın tamamına yaygındır (TMK m.701).

Yeni Kural: 90 Günlük Tescil Süresi ve 3.000 TL Ceza (KTK m.20/1-f)

7574 sayılı Karayolları Trafik Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 27 Şubat 2026 tarihli ve 33181 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Kanunun 2. maddesiyle 2918 sayılı Kanunun 20. maddesinin birinci fıkrasına (f) bendi eklendi. Kanun metnine göre bu madde yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.

Yeni bendin söylediği şey dört cümlede özetlenebilir:

  • Araç sahibi vefat ederse mirasçılar, gerekli bilgi ve belgeleri sağlayarak vefat tarihinden itibaren doksan gün içinde ilgili tescil kuruluşuna başvurmak ve adlarına tescil belgesi almak zorundadır.
  • Bu bent kapsamındaki tescil işlemlerinde tescil, vefat tarihi itibarıyla yapılır.
  • Süre sonunda araç mirasçılar adına tescil edilmeden karayoluna çıkarıldığı tespit edilirse sürücüye 3.000 Türk lirası idari para cezası verilir.
  • Araç, mirasçılar adına tescil ettirilene kadar trafikten menedilir.

İki ayrıntı sık gözden kaçıyor. Birincisi, ceza “mirasçıya” değil, aracı karayolunda kullanırken yakalanan sürücüye yazılır; sürücü mirasçılardan biri olabileceği gibi araç emanet verilmiş bir yakın da olabilir. İkincisi, kanun sürenin bitmesini tek başına yaptırım saymıyor; yaptırım, süre geçtikten sonra tescilsiz aracın yola çıkarıldığının tespitine bağlanıyor. Yine de aracı kullanıma kapalı tutmak ya da tescili vakit kaybetmeden yaptırmak en güvenli yoldur.

Kanunun yayımlanmasından önce vefat edenlerin araçları için bu bende özgü ayrı bir geçiş hükmü görmedim; 7574 sayılı Kanundaki geçici madde takograf düzenlemesiyle ilgilidir. Vefat tarihi Şubat 2026’dan önceyse sürenin nasıl hesaplanacağını başvuru yapacağınız tescil kuruluşundan ve güncel uygulamadan teyit etmenizi öneririm.

Tescil Başvurusu Nasıl İlerler? Belgeler ve Dikkat Edilecek Noktalar

Kanun “gerekli bilgi ve belgeler” diyor; belgelerin tek tek listesini kanun değil, yönetmelik ve tescil kuruluşunun güncel uygulaması belirler. Bu yüzden listeyi kesin bir cetvel gibi değil, hazırlık sırası olarak okuyun. Aşağıdaki başlıklar uygulamada her dosyada gündeme geliyor:

  • Mirasçılığı gösteren belge: Mirasçılar kim olduğunu veraset ilamıyla (mirasçılık belgesiyle) kanıtlar. Veraset ilamının nasıl alındığını veraset ilamı nasıl alınır rehberimizde ayrıntılı anlattım; belge hazır değilse 90 günlük sayacı düşünerek önce onu başlatın.
  • Kimlik ve araç belgeleri: Mirasçıların kimlikleri, vefat belgesi ve aracın tescil belgesi başvuruda gündeme gelir.
  • Vergi ve borç durumu: Araçta motorlu taşıtlar vergisi ya da trafik cezası borcu varsa bunların tescil ve devir işlemine etkisi tescil kuruluşundan ve vergi dairesinden öğrenilmelidir. Satışta bu konu kanunda açıkça düzenlenmiştir; aşağıda anlatıyorum.
  • Veraset ve intikal vergisi: Taşıtlar da veraset ve intikal vergisi kapsamında değerlendirilir. Beyan ve ödeme süreleri ayrı bir konudur; Veraset ve İntikal Vergisi 2026 yazımızda anlattığım süreleri kaçırmayın.

Tescilin “vefat tarihi itibarıyla” yapılması, kayıt açısından mirasçıların aracı ölüm anından beri taşıdığı mantığıyla uyumludur. Yani tescil geç yapılsa bile hukuki başlangıç noktası ölüm günüdür.

Birden Fazla Mirasçı Varsa Aracı Kim Kullanır, Kim Satar?

Çoğu aile uyuşmazlığı burada başlar: Bir kardeş aracı kullanıyor, diğerleri “bizim de hakkımız var” diyor. Hukuki çerçeve nettir ama pratikte sürtünme yaratır.

Elbirliği mülkiyeti. Paylaşma yapılana kadar araç elbirliği mülkiyetindedir. Türk Medeni Kanunu m.702/2’ye göre kanunda veya sözleşmede aksine hüküm yoksa gerek yönetim gerek tasarruf işlemleri için ortakların oybirliğiyle karar vermesi gerekir. Aracı satmak bir tasarruf işlemidir; bu nedenle tek bir mirasçı, diğerlerinin onayı olmadan aracı satamaz. Her mirasçı ise terekedeki hakların korunmasını isteyebilir ve bu korumadan herkes yararlanır.

Paylaşma isteme hakkı. TMK m.642’ye göre mirasçılardan her biri, ortaklığı sürdürme yükümlülüğü yoksa her zaman mirasın paylaşılmasını isteyebilir. Terekedeki belirli malların aynen, mümkün değilse satış yoluyla paylaştırılması için sulh mahkemesine başvurulabilir. Bir aracın tek bir mirasçıya verilip diğerlerine denkleştirme bedeli ödenmesi, uygulamada en pratik çözümdür.

Elbirliğinin paylı mülkiyete çevrilmesi. TMK m.644’e göre bir mirasçı, elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesini isteyebilir; sulh hâkimi diğer mirasçıları çağırır, haklı bir itiraz yoksa ve paylaşma davası açılmamışsa dönüşüme karar verilir. Pay oranları belli olunca araçta herkes kendi payı kadar malik olur.

Aracı kullanan mirasçı bedel ödemek zorunda kalabilir mi? Bu soruda Yargıtay 1. Hukuk Dairesi’nin 2015/12353 Esas, 2018/147 Karar sayılı ve 11.01.2018 tarihli kararı örnek olarak okunabilir. Dosyada davacılar, ortak mirasbırakanla birlikte paydaş oldukları taşınmaz ve araçta davalının aracı kullandığını ileri sürerek ecrimisil istemişti. Yerel mahkeme araç yönünden davayı, harç yatırılıp usulüne göre açılmış bir dava bulunmadığı gerekçesiyle reddetmişti. Daire, davacıların araç bakımından da harç yatırdığını ve ecrimisil talep ettiğini belirterek bu reddi doğru bulmadı ve araç için de belirlenecek ecrimisilin hüküm altına alınması gerektiğini söyleyerek kararı bozdu. Karar, ortak aracın tek başına kullanılmasında diğer paydaşların bedel talebinin mahkemece araç yönünden de incelenmesi gerektiğini gösterir; tutar ve hak doğup doğmadığı ise her dosyada kullanım biçimine ve delillere göre değişir.

Miras Kalan Aracı Satmak: Noter, Borç Sorgusu ve Mirasçı Anlaşması

Aracı satmak istiyorsanız iki ayrı şart gündeme gelir: aracın satılabilir durumda olması ve satışın usulüne uygun yapılması.

Her satış noterde yapılır. KTK m.20/1-d’ye göre tescil edilmiş araçların her çeşit satış ve devirleri noterler tarafından yapılır; noterler tarafından yapılmayan satış ve devirler geçersizdir. Noter, işlemi araç sahibi adına düzenlenmiş tescil belgesi veya trafik tescil kayıtlarını esas alarak yapar. Bu yüzden vefat eden kişi adına kayıtlı araç, mirasçılar adına tescil edilmeden normal yoldan satılamaz.

Borç ve kısıtlama kontrolü. Aynı bende, satış ve devrin yapılabilmesi için aracın motorlu taşıtlar vergisi, gecikme faizi, gecikme zammı, vergi cezası ve trafik idari para cezası borcunun bulunmadığının tespit edilmesi ve araç üzerinde satışı veya devri kısıtlayıcı bir tedbir ya da kayıt olmaması gerektiği yazılıdır. Aracın hacizli ya da rehinli olup olmadığına satıştan önce bakmak bu yüzden önemlidir.

Satıştan sonra ne olur? Satış ve devir işlemi üç iş günü içinde tescil kuruluşuna ve vergi dairesine bildirilir; bu bildirimle birlikte alıcı adına tescil işlemi gerçekleşmiş sayılır. Satış tarihi itibarıyla eski malikin motorlu taşıtlar vergisi mükellefiyeti sona erer, yeni malikin başlar. Mirasçılar olarak satış bedeli, miras payları oranında paylaştırılır; paylaşımı yazılı bir anlaşmayla kayda geçirmek sonraki uyuşmazlıkları azaltır.

Mirasçılardan biri imza atmak istemiyorsa? Oybirliği kuralı gereği satış tıkanır. Bu durumda yol, TMK m.642 kapsamında sulh mahkemesinden aynen ya da satış yoluyla paylaştırma istemektir. Süreç zaman alır; araç değer kaybettiği için taraflara bu riski hatırlatmak ve mümkünse anlaşmayı noterde bir mirasçıya devir şeklinde kurmak çoğu dosyada daha az maliyetlidir.

Mirası Reddetmeyi Düşünüyorsanız: Aracı Satmak veya Kullanmak Hakkınızı Etkileyebilir

Borcu mal varlığından fazla görünen bir terekede mirası reddetmek mümkündür. TMK m.606’ya göre miras üç ay içinde reddedilebilir; yasal mirasçılar için süre, mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri andan başlar. Ret beyanı sulh mahkemesine yapılır ve kayıtsız şartsız olmalıdır (TMK m.609).

Burada tuzak şudur: TMK m.610/2’ye göre ret süresi sona ermeden mirasçı olarak tereke işlemlerine karışan, terekenin olağan yönetimi niteliğinde olmayan işler yapan veya tereke mallarını gizleyen ya da kendisine maleden mirasçı mirası reddedemez. Mirası reddetmeyi düşünen biri, ölenin aracını satarsa veya devrederse bu hükmün kapsamına girme riski doğurur. Reddi düşünüyorsanız aracı satmadan, üzerinde tasarrufta bulunmadan önce bir avukatla görüşün; trafik cezasından kaçınmak için aracı hızla tescil ettirmek de aynı riski beraberinde getirebilir. Mirasın reddi hakkında ayrıntı için mirasın reddi rehberimize bakabilirsiniz.

Mirasçıların tereke borçlarından müteselsilen sorumlu olduğunu da unutmamak gerekir (TMK m.641). Aracı sattıktan sonra elde edilen bedelin tereke içinde değerlendirilmesi, borçlar ve paylaşma açısından sonradan hesap sorulmasına yol açabilir.

İstanbul’da Araç Mirası: Yetkili Mahkeme ve Pratik Sorunlar

İstanbul’da yaşayan ve vefat eden kişiler için miras işleri çoğunlukla İstanbul’daki sulh hukuk mahkemelerinde görülür. Kanuna göre mirasın açıldığı yer, mirasbırakanın son yerleşim yeridir (TMK m.576); veraset ilamı, mirasın reddi ve paylaşma gibi sulh mahkemesi işlemlerinde bu yer belirleyici olur. Mirasbırakan İstanbul’da yerleşikse başvurular genellikle ilgili ilçenin sulh hukuk mahkemesine yapılır.

İstanbul dosyalarında sık görülen üç sorun var. Birincisi, mirasçıların farklı şehirlerde veya yurt dışında yaşaması: Bu durumda noterde satış ya da tescil için vekâletname gerekir; yurt dışında yaşayan mirasçı için ayrı bir rehberimiz var. İkincisi, aracın çok yıllık trafik cezası ve vergi borcu biriktirmiş olması: Satıştan önce borç sorgusu şarttır. Üçüncüsü, aracın aile içinde fiilen kullanılması: Doksan günlük süre bittikten sonra tescilsiz araçla yola çıkmak, cezanın yanında aracın trafikten men edilmesine yol açar ve İstanbul gibi yoğun denetim yapılan yerde bu risk gerçektir.

Noter, vergi dairesi ve trafik tescil işlemlerinin hangi birimde yapılacağı ve randevu usulü sık değişir; işlem gününden önce ilgili kurumların güncel duyurusuna bakmak zaman kazandırır.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Yol Haritası

Aşağıdaki sıra, bir araç mirası dosyasında kaybı en aza indiren mantıklı bir akıştır:

  1. Vefat tarihini not edin. Doksan günlük süre bu tarihten başlar; takvime ekleyin.
  2. Veraset ilamını başlatın. Mirasçılık belgesi olmadan tescil başvurusu eksik kalır.
  3. Mirası kabul mü, red mi karar verin. Ret düşünüyorsanız aracı satmayın, tescil ve satış işlemini hukuki desteksiz yapmayın (TMK m.606, 610/2).
  4. Aracın kayıt ve borç durumunu öğrenin. Haciz, rehin, vergi ve trafik cezası borcu satışı etkiler (KTK m.20/1-d).
  5. Aracı tescil ettirmeden yola çıkarmayın. Süre geçtikten sonra yapılacak denetimde sürücüye 3.000 TL ceza ve trafikten men işlemi gündeme gelir.
  6. Kullanım ve satış konusunda yazılı anlaşın. Kim kullanacak, satış bedeli nasıl bölünecek, masrafları kim üstlenecek; bunları kısa bir yazılı protokolle kayda geçirin.

En sık yapılan hatalar ise şunlardır: Aracı, veraset ilamı çıkmadan aile içinde “gayriresmî” devretmek; noter dışı bir satış sözleşmesine güvenmek (kanun bunu geçersiz sayar); tek bir mirasçının diğerlerinin haberi olmadan aracı kullanıp satmaya kalkması ve mirası reddedecek kişinin aracı satması.

Sık Sorulan Sorular

Araç sahibi vefat ettikten sonra araç trafikte kullanılabilir mi?

Doksan günlük süre içinde mirasçıların aracı kullanması bakımından 20/1-f bendi bir ceza öngörmüyor; ceza, süre bittikten sonra aracın mirasçılar adına tescil edilmeden karayoluna çıkarılmasına bağlanıyor. Yine de sigorta, kaza halinde tazminat ve belge sorunları yaşamamak için kullanmadan önce sigorta durumunu kontrol etmek, tescili mümkün olan en kısa sürede yaptırmak ve aracı fiilen kullanacak kişiyi baştan netleştirmek akıllıca olur.

Doksan günlük süre kaçırılırsa ceza mirasçılara mı yazılır?

Kanun metnine göre ceza, süre sonunda araç mirasçılar adına tescil edilmeden karayoluna çıkarılırsa sürücüye verilir; yani cezanın muhatabı araç kullanırken yakalanan kişidir. Ayrıca araç, mirasçılar adına tescil ettirilinceye kadar trafikten menedilir. Dolayısıyla süreyi kaçırmanın pratik sonucu sadece para cezası değil, aracın kullanılamaz hâle gelmesidir. Sürücü mirasçı değilse ve aracı izinle kullanıyorsa sorumluluk tartışması ayrıca ortaya çıkabilir.

Mirasçılardan biri aracı satmak istemiyorsa ne olur?

Paylaşma yapılana kadar araç elbirliği mülkiyetindedir ve Türk Medeni Kanunu m.702/2’ye göre tasarruf işlemleri için ortakların oybirliği gerekir. Bu nedenle tek bir mirasçı aracı tek başına satamaz. Anlaşma sağlanamazsa mirasçılardan her biri TMK m.642 uyarınca sulh mahkemesinden aracın aynen bir mirasçıya verilmesini veya satış yoluyla paylaştırılmasını isteyebilir. Süreç mahkeme sürecine bağlıdır ve zaman alır.

Veraset ilamı çıkmadan miras kalan aracı satabilir miyim?

Tescil kaydında hâlâ ölen kişi malik göründüğü için noter, vefat eden kişi adına satış yapamaz. Önce mirasçılığı gösteren belge alınmalı, araç mirasçılar adına tescil edilmeli, ardından noterde satış yapılmalıdır. Kanuna göre noter dışında yapılan satış ve devirler geçersizdir. Bu yüzden gayriresmî satış sözleşmesi veya senetle devir, alıcı için de satıcı için de ciddi risk taşır; belgeler tamamlanmadan işlem yapmamak gerekir.

Mirası reddedersem araç ve araca ait borçlar ne olur?

Mirası süresi içinde ve usulüne uygun reddeden kişi mirasçı sayılmaz; araç ve terekedeki diğer değerler diğer mirasçılara geçer. Ret hakkı miras üç ay içinde kullanılır (TMK m.606) ve ret beyanı sulh mahkemesine yapılır. Ret süresi dolmadan tereke işlemlerine karışmak, aracı satmak veya olağan yönetimin dışında bir işlem yapmak ret hakkını kaybettirebilir (TMK m.610/2). Bu nedenle ret kararı vermeden araç üzerinde işlem yapılmamalıdır.

Araçta trafik cezası ve vergi borcu varsa mirasçılar ne yapmalı?

Aracın satış ve devrinde motorlu taşıtlar vergisi, gecikme faizi, gecikme zammı, vergi cezası ve trafik idari para cezası borcunun bulunmadığının tespit edilmesi gerekir; ayrıca aracın satışını veya devrini kısıtlayan bir tedbir ya da kayıt olmamalıdır (KTK m.20/1-d). Mirasçılar tereke borçlarından müteselsilen sorumlu olduğu için bu borçların ödenmesi paylaşımda dikkate alınır. Borç miktarı ve itiraz seçenekleri için ilgili kurumdan güncel döküm alınmalıdır.

Miras kalan aracı kendi adıma tescil ettirmek için hangi mahkemeye başvururum?

Tescil işlemi mahkeme kararıyla değil, mirasçılığı gösteren belge ve gerekli evraklarla tescil kuruluşuna yapılan başvuruyla yürür. Mahkeme, mirasçılık belgesi alırken, mirası reddederken veya aracın paylaştırılmasını isterken devreye girer. Bu işlerde yetkili mahkeme genellikle mirasbırakanın son yerleşim yerindeki sulh mahkemesidir (TMK m.576). Dosyanızda mirasçılık ihtilafı varsa avukat desteğiyle ilerlemeniz daha sağlıklı olur.

Araç Mirası İçin Hukuki Destek

Aracın tescili, mirasçılar arası paylaşım, satış ya da mirasın reddi gibi kararlar birbirini etkiler; yanlış bir sırayla atılan adım hak kaybına veya cezaya yol açabilir. Dosyanızda kaç mirasçı olduğunu, aracın kayıt ve borç durumunu ve vefat tarihini belirleyerek yol haritası çıkarmak için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

0

Yorum Gönder