Kasten Yaralama Nedir ve Tazminat Hakkı Nasıl Doğar?
Kasten yaralama suçu, Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 86. maddesinde bir kimsenin vücuduna acı veren veya sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olan fiil olarak tanımlanmıştır. Hukuk büromuzda takip ettiğimiz dosyalarda, ceza yargılamasının failin cezalandırılmasına odaklandığını, ancak mağdurun uğradığı ekonomik ve psikolojik yıkımın telafisinin hukuk mahkemelerinde açılacak tazminat davalarıyla mümkün olduğunu görmekteyiz.
Türk Borçlar Kanunu (TBK) Madde 49 gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren kişi, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Kasten yaralama fiili, doğası gereği hem haksız fiil hem de suç teşkil eder. Bu durumda mağdurun sahip olduğu haklar şunlardır: geçici iş göremezlik tazminatı, sürekli iş göremezlik (maluliyet) tazminatı, tedavi giderleri ve manevi tazminat. İstanbul ceza avukatı olarak vurgulamalıyız ki; ceza davasında verilen mahkûmiyet kararı, hukuk mahkemesi hâkimi için haksız fiilin varlığı noktasında kesin delil teşkil eder.
İstanbul’da Kasten Yaralama Nedeniyle Maddi Tazminat Hesaplaması
Maddi tazminat hesabı yapılırken mağdurun kasten yaralama olayı neticesinde ekonomik malvarlığında meydana gelen eksilme dikkate alınır. TBK Madde 54 kapsamında bedensel zararlar; tedavi giderlerini, kazanç kaybını, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıpları ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıpları kapsar.
Uygulamada, özellikle Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin 2024/2500 E. ve 2025/1100 K. sayılı güncel kararlarında belirtildiği üzere, mağdurun gelir durumu Sosyal Ekonomik Durum (SED) araştırması ile netleştirilir. Eğer mağdur asgari ücretin üzerinde bir gelir elde ediyorsa, bu durumun bordro veya meslek odası kayıtları ile ispatı elzemdir. Sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplanırken, Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas dairesinden alınacak ‘Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi’ raporu baz alınır. Bu rapor, mağdurun vücut genel fonksiyonlarındaki azalmayı yüzde (%) olarak belirtir ve aktüerya uzmanı bilirkişi bu oran üzerinden yaşam tablosu (TRH 2010) kullanarak tazminat miktarını belirler.
Şahsiyet Haklarına Saldırı: Manevi Tazminat Talebi
Kasten yaralama sadece fiziksel bir zarar değil, aynı zamanda kişinin ruhsal bütünlüğüne ve şahsiyet haklarına ağır bir saldırıdır. TBK Madde 56 uyarınca, hâkim, bedensel bütünlüğün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.
Manevi tazminat bir zenginleşme aracı değildir ancak mağdurun duyduğu acı, elem ve kederi dindirecek bir miktar olmalıdır. İstanbul’daki davalarımızda gözlemlediğimiz üzere, 2026 yılı itibariyle mahkemeler, kasten yaralamanın niteliğine (silahla işlenmesi, kemik kırığı oluşması, yüzde sabit eser kalması gibi durumlar) göre daha caydırıcı manevi tazminat miktarlarına hükmetmektedir. Hâkim, tazminatı belirlerken failin ekonomik durumunu, mağdurun sosyal konumunu ve olayın işleniş şeklindeki gaddarlığı dikkate alır.
Kasten Yaralamada Zamanaşımı ve Görevli Mahkeme
Kasten yaralama fiilinden doğan tazminat davalarında zamanaşımı süreleri kritik önem taşır. TBK Madde 72 uyarınca genel zamanaşımı süresi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak 10 yıldır. Ancak kasten yaralama aynı zamanda bir suç teşkil ettiği için, eğer ceza kanunlarında daha uzun bir dava zamanaşımı süresi öngörülmüşse (uzamış ceza zamanaşımı), bu süre hukuk davasında da uygulanır.
Örneğin; TCK 86/1-3 kapsamında nitelikli kasten yaralama suçunda ceza zamanaşımı 15 yıldır. Bu durumda mağdur, olayın üzerinden 2 yıl geçmiş olsa dahi 15 yıl dolana kadar tazminat davası açabilecektir. Bu davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi, yetkili mahkeme ise genel kural olarak davalının yerleşim yeri veya haksız fiilin işlendiği yer mahkemesidir. İstanbul’un yoğun iş yükü düşünüldüğünde, davanın eksiksiz bir dilekçe ve delil listesi ile açılması sürecin hızlanması adına hayati önem taşır.
Yargıtay Kararları Işığında Haksız Tahrik İndirimi
Tazminat hukukunda ‘birlikte kusur’ veya ‘mağdurun kusuru’ kavramları tazminat miktarını doğrudan etkiler. Ceza davasında fail lehine uygulanan ‘haksız tahrik’ hükümleri (TCK 29), hukuk davasında TBK 52. madde kapsamında tazminattan indirim sebebi olarak değerlendirilir.
Büromuzun emsal aldığı Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 2024/980 E. ve 2025/150 K. sayılı kararında: ‘Ceza mahkemesince kabul edilen haksız tahrik derecesinin, hukuk hâkimi tarafından tazminat miktarından yapılacak hakkaniyet indirimi oranında bağlayıcı olmadığı, ancak olayın oluşumuna göre makul bir indirim yapılması gerektiği’ belirtilmiştir. Dolayısıyla, yaralama olayını başlatan veya ağır sözlerle faili kışkırtan mağdurun alacağı tazminatta %25 ile %50 arasında değişen oranlarda indirim yapılması gündeme gelebilmektedir.
Kasten Yaralama Sonrası Geçici İş Göremezlik Süreci
Mağdurun yaralanma sonrası hastanede yattığı veya evde istirahat etmek zorunda kaldığı (henüz tam iyileşmediği ancak çalışamadığı) dönem ‘geçici iş göremezlik’ olarak adlandırılır. Bu süre zarfında mağdurun mahrum kaldığı günlük kazançlar failden talep edilir.
Müvekkillerimizin en çok sorduğu husus, SGK tarafından ödenen geçici iş göremezlik ödeneklerinin durumudur. Mahkeme, rücuya tabi bu ödenekleri hesaplanan toplam tazminattan mahsup eder. Ancak SGK şemsiyesi altında olmayan veya kayıtsız çalışan mağdurlar için bilirkişi, benzer iş kolundaki emsal ücretleri esas alarak tam zarar hesabı yapar. 2026 yılındaki güncel bilirkişi raporları, enflasyonist baskılar ve refah payı artışlarını da hesaba katarak hakkaniyetli bir hesaplama modelini benimsemektedir.
Kasten Yaralama Tazminat Davası Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Ceza davası devam ederken tazminat davası açılabilir mi?
Evet, kasten yaralama nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası, ceza davasının sonuçlanması beklenmeksizin her zaman açılabilir. Hukuk mahkemesi, ceza dosyasındaki delilleri inceler ancak suçun sübutuna dair kesinleşmiş bir karar yoksa, ceza davasının sonucunu ‘bekletici mesele’ yapabilir. Dosyanın hızlı ilerlemesi için ceza dosyasındaki ifade ve adli raporların hukuk mahkemesine sunulması gerekir.
Yüzde sabit eser kalması tazminatı ne kadar etkiler?
Yüzde sabit eser kalması, yaralamanın TCK 87. maddesi kapsamında ağırlaşmış hali olup, bu durum hem failin daha ağır ceza almasına hem de manevi tazminat miktarının önemli ölçüde artmasına neden olur. Estetik görünümdeki bozulma, kişinin sosyal ve ekonomik geleceğini sarsan bir unsur olarak kabul edilir ve bilirkişi hesaplamasında maluliyet oranına ek bir refah azalması puanı eklenebilir.
Failin hapse girmesi tazminat ödemesine engel midir?
Hayır, failin hapis cezası alması veya cezaevinde bulunması tazminat yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Failin üzerine kayıtlı taşınmaz, araç veya banka hesabı varsa icra yoluyla tahsilat yapılır. Eğer failin malvarlığı yoksa, mahkeme ilamı 10 yıllık zamanaşımına tabi olup, bu süre zarfında failin edineceği her türlü malvarlığı üzerine haciz konulabilir.
Darp raporu tek başına tazminat almak için yeterli mi?
Darp raporu, haksız fiilin ve bedensel zararın varlığını ispatlayan en temel delildir. Ancak tazminat miktarı için sadece darp raporu yeterli olmaz; tedavi faturaları, eczane giderleri, ulaşım masrafları ve varsa iş kaybını gösteren belgelerle desteklenmelidir. Ayrıca manevi zararın ispatı için tanık beyanları ve psikolojik tedavi kayıtları da büyük önem taşır.
Avukatlık ücretini kim öder?
Dava kazanıldığında, mahkeme tarafından belirlenen ‘vekalet ücreti’ karşı taraftan (davalıdan) tahsil edilir. Ancak mağdurun kendi avukatı ile yaptığı özel vekalet sözleşmesi kapsamındaki ücret, dava başında veya anlaşmaya göre ödenir. Tazminat davası teknik hesaplamalar içerdiğinden, hatalı bir talep nedeniyle davanın reddedilmesi durumunda davacı, karşı tarafa da vekalet ücreti ödemek zorunda kalabilir.
Kasten yaralama neticesinde uğradığınız maddi ve manevi zararların tazmini ve hukuki süreç yönetimi için bizimle iletişime geçin.